hinn undursamlegi fæðingarstyrkur námsmanna
Þá er hið dásamlega fæðingarorlof eiginlega hafið eftir gott fjölskyldufrí. Óli fór í nýju vinnuna í fyrsta skipti í gærmorgun og við Emil (en drengurinn hefur fengið það nafn) erum heima og sinnum skyldum okkar af prýði; ég í húsverkunum og hann í því að stækka.
Þar sem við erum búin að vera í námi sl. tvö ár fáum við ekki hið hefðbundna fæðingarorlof (80% af launum) heldur fáum við fæðingarstyrk námsmanna sem er föst krónutala, heilar 103.869 fyrir skatt og önnur gjöld. Til samanburðar eru grunnatvinnuleysisbætur (ótekjutengdar) að upphæð 136.023 á mánuði, lágmarksframfærsla lífeyrisþega 150.000 og fæðingarstyrkurinn augljóslega þónokkuð undir fátæktarmörkum (úr þjóðarpúlsi Capacent 2007) þó svo þau séu oft metin nokkuð huglægt.
Skilmálarnir eru líka af verri endanum. Ef maður er svo "heppinn" að uppfylla skilyrðin til að fá þennan blessaða styrk (Harpa kann góða sögu handa ykkur) þá getur maður, í fyrsta lagi ekki dreift honum á lengri tíma eins og með fæðingarorlofið, t.d. verið á 50% styrk í 12 mánuði (í stað 100% í 6 mánuði, enda myndi upphæðin sennilega veslast upp í ekki neitt) - nú eða skipt honum og tekið einn mánuð til að byrja með og svo tvo mánuði seinna (eins og margir feður gera). Hann verður að vera tekinn í heilu lagi og samfleytt.
Í öðru lagi má maður ekki hafa neinar aðrar tekjur á meðan. Það er skýrt tekið fram á umsókninni að Vinnumálastofnun athugar hjá Skattinum hvort maður hafi haft tekjur á meðan maður þáði hinn náðarsamlega styrk. Semsagt, maður er hnepptur í fátæktargíslingu í hálft ár fyrir að hafa verið að mennta sig áður en krílið kom undir. Hvað með allar mömmurnar sem eru að opna vefsjoppur, bera út moggann, skrifa greinar í Cosmopolitan, selja og kaupa verðbréf, lesa inná Rauða Torgið eða eitthvað annað til að bjarga sér og sínum eða bara halda geðheilsu með því að eiga samskipti við talandi fólk? Sjálf get ég alveg hannað lógó á meðan ég gef brjóst (ég gef nú bara annað brjóstið í einu sko, hehe) eða á milli gjafa, því drengurinn sefur núna í 4 tíma samfleytt - sem er hálfur vinnudagur, en mér sýnist ég geti ekki rukkað fyrir það fyrr en á vormánuðum (ef það er þá leyfilegt að rukka eftirá).
Nei, þessar reglur hafa greinilega verið samdar af karlmönnum sem þekkja ekki "multitasking".
Ég nenni ekki að reikna út hvað bleiur kosta yfir mánuðinn, eða þurrmjólkurduft ef brjóstagjöfin hefði ekki gengið upp. (Hvað þá leigu/afborganir, mat eða lyf.. jesús minn) Það sjá það allir að það er ekki hægt að framfleyta tveimur einstaklingum á 103.869kr á mánuði. Þetta væri hlægilegt ef það væri ekki svona alvarlegt.
Ég er svosem ekki í slæmum málum sjálf þar sem ég á vel skaffandi fyrirvinnu en þetta gerir mig auðvitað háða honum á margan hátt ef ég get ekki freelance-að með eins og ég hef verið að gera með náminu. En hvað með þá sem búa ekki svo vel, eru jafnvel einstæðar og með meiri útgjöld en ég? Hvað ætli námsmenn séu hátt hlutfall þeirra sem eignast börn? Maður skyldi ætla að það sé nokkuð hátt hlutfall þar sem námsmenn eru yfirleitt á barneignaraldri.
Hvað gerist svo þegar pabbinn, fyrirvinna heimilisins, ætlar að taka sína sjálfsögðu þrjá mánuði í orlofi og rækta sambandið við soninn? Ég fer beint úr námi í orlof og geng því ekki beint í vinnu. Hann var líka í námi áður en barnið fæddist, og fær því sömu upphæð í styrk og ég, hann þarf að taka hann allan í einu eða ekki neitt og má ekki vera á launum á meðan, ekki einusinni hálfum launum. Spáiði hvernig það fer með heimilisbókhaldið!
Ef ég heyri einhvern úr sjálfstæðisflokknum hreykja sér af fæðingarorlofslögunum aftur eins og þeir hafa yfirleitt gert mun ég ræskja mig hressilega í áttina að honum, því svona forræðishyggja og reglur sem flækja hlutina óþarflega eru bara til að pirra mann. Það er eins og það sé verið að búa til fáránlegar reglur sem ekki er hægt að lifa með, bara til að reyna að góma fólk sem er að brjóta þær.
Til að benda á hvernig mætti breyta þessu og einfalda hlutina, finnst mér að við útreikning fæðingarorlofs ætti í öllum tilfellum, hvort sem fólk er í námi eða á vinnumarkaði að taka mið af þeim tekjum sem viðkomandi er tímabundið að missa. Námslán ættu þannig að teljast sem tekjur því við útreikning þeirra er tekið mið af framfærslukostnaði og búsetu. Námsmenn á Íslandi eru líka (stundum of) duglegir að vinna með náminu og því ætti að taka tillit til þess tekjumissis líka. Núna er það þannig að fólk sem er í skóla og á vinnumarkaði þarf að velja hvort það sækir um fæðingarorlof eða fæðingarstyrk. Það er líka þannig að af fæðingarstyrknum er í dag ekki greitt í lífeyrissjóð, sem er í raun afleitt því þá missir sá aðili sem tekur lengri tíma með barninu af þeim greiðslum í sjóðinn sinn.
Það væri líka áhugavert að vita hvort það sé betra fyrir atvinnulífið og samfélagið, að fólk eignist börn á meðan það er í námi eða þegar það er komið í vinnu. Kannski er það forræðishyggja að reyna að stjórna því eitthvað, ákveðin "neyslustýring".
Þannig að við Emil erum svosem ekki að skaffa neitt til heimilisins þessa dagana (nema mjólk í kaffið - haha!) þó svo ég sé fullviss um að hann eigi eftir að verða fínn skaffari þegar hann verður stór fyrir þjóðarbúið allt, eins og önnur börn námsmanna ef þau fengju að lifa yfir fátæktarmörkum. En mér finnst þessar reglur, óháð því hvort ég þarf að búa við þær eða ekki, virkilega óréttlátar.
7Ljósmæðurnar
Maður furðar sig á því hvað sé eiginlega í gangi þegar maður heyrir að fjármálaráðherra hafi stefnt ljósmæðrum fyrir ólöglegar fjöldauppsagnir. Maður verður eiginlega alveg kjaftstopp. Málið er farið að snúast meira um jafnrétti, skilning og virðingu milli kynja heldur en sjálfsagða launaleiðréttingu þessarar frábæru kvennastéttar. Reyndar taka flestir nútíma karlmenn, sérstaklega þeir sem hafa verið viðstaddir fæðingu barna sinna, undir kröfurnar þeirra en það virðist ekki vera nóg að þjóðin þjappi sér saman á bakvið þær. Hræðslan við launaskrið (ætti ekki að vera hægt að semja sig framhjá svoleiðis) ætlar að valda því að við erum að missa vel menntaðar og þjálfaðar ljósmæður, sáluhjálpara, úr stéttinni og yfir í önnur störf um mánaðarmótin ef fram fer sem horfir. Það er algjört áfall fyrir heilbrigðiskerfið, stóráfall!
Minni á að áherslur hjá ljósmæðrum um náttúrulegar fæðingar (að maður tali ekki um heimafæðingar sem kosta brot af því sem sjúkrahúsfæðing kostar) spara gífurlegar fjárhæðir í heilbrigðiskerfinu. Viðhorf ljósmæðra gagnvart hinni fæðandi konu er allt annað en viðhorf læknisins, sem lítur á hana sem sjúkling sem þarf að "redda".
Við þurfum á öllum okkar ljósmæðrum að halda og eins og með leikmennina í boltanum þá þarf að borga fyrir góða leikmenn ef maður ætlar að halda liðinu í deildinni.
Ég sakna þess pínu að sjá ekki meira áberandi mótmæli, svona eins og í Danmörku forðum. Þegar 4 vikna leikskólakennaraverkfallið var núna í vor fóru leikskólakennararnir alla verkfallsdaga kl átta á morgnana niður í bæ og út á götuhorn með skilti. Vinkona mín, mamma hans Bastian besta vinar hans Danna, fór með strákana sína tvo með sér og var ekki komin heim fyrr en um tvö eftir hádegi og þá útkeyrð. Ef menn mættu ekki á verkfallsvaktina fengu þeir ekki laun fyrir daginn. Þeir sem voru búnir að skrá sig í frí þessa daga (og jafnvel bóka utanlandsferðir) þurftu að fresta fríinu fyrir verkfallið.
En það er segin saga að Íslendingar kunna ekki að mótmæla, það er of óþægilegt. Ég væri hins vegar alveg til í að mæta með litla guttann í vagni ef það verður mótmælastaða með ljósmæðrum hérna á Akureyri næstu daga.
Set hérna inn tvö þrjú video sem Lára Hanna setti saman af sinni alkunnri snilld.
"Þú náðir bara ekki í mig"
Ég og litli kúturinn minn, sem fæddist fyrir 12 dögum síðan.
lífið er yndislegt - semjið við ljósmæður!
Æji hvað lífið er eitthvað dásamlegt. Litli bumbubúinn kom í heiminn aðfararnótt sunnudags eins og lesendur síðunnar hans Danna hafa sennilega komist að. Núna er hann orðinn rúmlega 4 daga gamall og auðvitað finnst manni eins og hann hafi alltaf verið á svæðinu. Hann er einstaklega rólegur og þolinmóður, og duglegur að drekka sem sést á alveg einstaklega klípilegum bollukinnum. Bróðir hans er búinn að eldast og stækka allt í einu alveg óskaplega mikið og er afskaplega stoltur af þessu hlutverki.. vill helst fara að drífa hann með í sund og út að leika.
Það er ekki hægt annað en að njóta lífsins þessa dagana, ekki mikið annað sem kemst að. Ég verð samt sem áður að tjá mig eitthvað um ljósmæðraverkfallið því maður er eiginlega orðlaus yfir því að það sé ekki enn búið að semja!
RSS veita